12:1 Misit ergo Dominus Nathan ad David : qui cum venisset ad eum, dixit ei : Duo viri erant in civitate una, unus dives, et alter pauper.
12:1 El Señor pues envió á Nathán á David: el qual viniendo á él, le dixo: Habia dos hombres en una ciudad, el uno rico y el otro pobre.
12:2 Dives habebat oves et boves plurimos valde.
12:2 El rico tenia ovejas, y bueyes muchísimos en gran manera.
12:3 Pauper autem nihil habebat omnino, præter ovem unam parvulam quam emerat et nutrierat, et quæ creverat apud eum cum filiis ejus simul, de pane illius comedens, et de calice ejus bibens, et in sinu illius dormiens : eratque illi sicut filia.
12:3 Mas el pobre ninguna otra cosa tenia, sino una oveja pequeña, que habia comprado y criado, y que habia crecido en su casa juntamente con sus hijos, comiendo de su pan, y bebiendo de su vaso, y durmiendo en su regazo: y era para él como una hija.
12:4 Cum autem peregrinus quidam venisset ad divitem, parcens ille sumere de ovibus et de bobus suis, ut exhiberet convivium peregrino illi qui venerat ad se, tulit ovem viri pauperis, et præparavit cibos homini qui venerat ad se.
12:4 Y como hubiese llegado un forastero á casa del rico, no tomando este por ahorrar de sus ovejas ni de sus bueyes, para dar un banquete á aquel forastero, que le habia venido, tomó la oveja del hombre pobre, y aderezóla para que comiese el hombre que habia venido á su casa.
12:5 Iratus autem indignatione David adversus hominem illum nimis, dixit ad Nathan : Vivit Dominus, quoniam filius mortis est vir qui fecit hoc.
12:5 David entónces irritado en extremo contra aquel hombre, dixo á Nathán: Vive el Señor, que es hijo de muerte el hombre que tal hizo.
12:6 Ovem reddet in quadruplum, eo quod fecerit verbum istud, et non pepercerit.
12:6 Pagará la oveja con quatro tantos por haber hecho una tal cosa, y no haber tenido consideracion.
12:7 Dixit autem Nathan ad David : Tu es ille vir. Hæc dicit Dominus Deus Israël : Ego unxi te in regem super Israël, et ego erui te de manu Saul,
12:7 Mas Nathán dixo á David: Tú eres aquel hombre. Esto dice el Señor Dios de Israél: Yo te ungí por Rey sobre Israél, y yo te libré de la mano de Saúl,
12:8 et dedi tibi domum domini tui, et uxores domini tui in sinu tuo, dedique tibi domum Israël et Juda : et si parva sunt ista, adjiciam tibi multo majora.
12:8 Y te dí la casa de tu señor, y las mugeres de tu señor en tu seno, te dí la casa de Israél y de Judá: y si esto es poco, te añadiré aun cosas mucho mayores.
12:9 Quare ergo contempsisti verbum Domini, ut faceres malum in conspectu meo ? Uriam Hethæum percussisti gladio, et uxorem illius accepisti in uxorem tibi, et interfecisti eum gladio filiorum Ammon.
12:9 ¿Por qué pues despreciaste la palabra del Señor, para hacer lo malo en mi presencia? A Urías Hethéo hiciste perecer á cuchillo, y te has tomado por muger la que era suya, y le has muerto con la espada de los hijos de Ammón.
12:10 Quam ob rem non recedet gladius de domo tua usque in sempiternum, eo quod despexeris me, et tuleris uxorem Uriæ Hethæi ut esset uxor tua.
12:10 Por lo qual no se apartará espada de tu casa perpetuamente, porque me has menospreciado, y has tomado la muger de Urías Hethéo, para que fuese muger tuya.
12:11 Itaque hæc dicit Dominus : Ecce ego suscitabo super te malum de domo tua, et tollam uxores tuas in oculis tuis, et dabo proximo tuo : et dormiet cum uxoribus tuis in oculis solis hujus.
12:11 Y así esto dice el Señor: He aquí que yo levantaré el mal sobre tí de tu misma casa, y á tus ojos tomaré tus mugeres, y las daré á tu cercano, y dormirá con tus mugeres á la vista de este Sol.
12:12 Tu enim fecisti abscondite : ego autem faciam verbum istud in conspectu omnis Israël, et in conspectu solis.
12:12 Porque tú lo hiciste en secreto: mas yo haré estas cosas á vista de todo Israél, y á la vista del Sol.
12:13 Et dixit David ad Nathan : Peccavi Domino. Dixitque Nathan ad David : Dominus quoque transtulit peccatum tuum : non morieris.
12:13 Y dixo David á Nathán: Pequé contra el Señor. Y Nathán respondió á David: El Señor tambien ha trasladado tu pecado: no morirás.
12:14 Verumtamen quoniam blasphemare fecisti inimicos Domini, propter verbum hoc, filius qui natus est tibi, morte morietur.
12:14 Mas por quanto has hecho blasphemar á los enemigos del Señor, por este hecho, morirá de muerte el hijo que te ha nacido.
12:15 Et reversus est Nathan in domum suam. Percussit quoque Dominus parvulum quem pepererat uxor Uriæ David, et desperatus est.
12:15 Y volvióse Nathán á su casa. Y el Señor hirió al niño, que la muger de Urías habia parido á David, y fué desahuciado.
12:16 Deprecatusque est David Dominum pro parvulo : et jejunavit David jejunio, et ingressus seorsum, jacuit super terram.
12:16 Y David rogó al Señor por el niño: y ayunó David ayuno, y retirándose aparte, se estuvo postrado sobre la tierra.
12:17 Venerunt autem seniores domus ejus, cogentes eum ut surgeret de terra : qui noluit, nec comedit cum eis cibum.
12:17 Y viniéron sus domésticos mas ancianos, para obligarle á que se levantase de la tierra: mas él no quiso, ni tomó con ellos alimento.
12:18 Accidit autem die septima ut moreretur infans : timueruntque servi David nuntiare ei quod mortuus esset parvulus : dixerunt enim : Ecce cum parvulus adhuc viveret, loquebamur ad eum, et non audiebat vocem nostram : quanto magis si dixerimus : Mortuus est puer, se affliget ?
12:18 Y acaeció que el dia séptimo murió el niño: y los criados de David temian decirle que habia muerto el niño. Porque decian: Quando el niño aun vivia, le hablabamos, y no queria oir nuestra voz: ¿pues quánto mas se afligirá, si le decimos: El niño ha muerto?
12:19 Cum ergo David vidisset servos suos mussitantes, intellexit quod mortuus esset infantulus : dixitque ad servos suos : Num mortuus est puer ? Qui responderunt ei : Mortuus est.
12:19 Mas viendo David que sus criados andaban en mormullos, comprehendió que el niño era muerto: y dixo á sus criados: ¿Acaso es muerto el niño? Ellos le respondiéron: Muerto es.
12:20 Surrexit ergo David de terra, et lotus unctusque est : cumque mutasset vestem, ingressus est domum Domini : et adoravit, et venit in domum suam, petivitque ut ponerent ei panem, et comedit.
12:20 Entónces David se levantó del suelo, y se lavó y ungió: y mudándose de ropa, entró en la casa del Señor: y le adoró, y vino á su casa, y pidió que le pusieran pan, y comió.
12:21 Dixerunt autem ei servi sui : Quis est sermo quem fecisti ? propter infantem, cum adhuc viveret, jejunasti et flebas : mortuo autem puero, surrexisti, et comedisti panem.
12:21 Y dixéronle sus criados: ¿Qué cosa es la que has hecho? ayunaste y llorabas por amor del niño, quando aun estaba vivo: y ahora que ha muerto, te has levantado, y has comido pan.
12:22 Qui ait : Propter infantem, dum adhuc viveret, jejunavi et flevi : dicebam enim : Quis scit si forte donet eum mihi Dominus, et vivat infans ?
12:22 El les respondió: Ayuné y lloré por amor del niño, quando aun vivia: porque decia: ¿Quién sabe si quizá el Señor me le dará, y vivirá el niño?
12:23 Nunc autem quia mortuus est, quare jejunem ? numquid potero revocare eum amplius ? ego vadam magis ad eum : ille vero non revertetur ad me.
12:23 Mas ahora que ya es muerto, ¿para qué he de ayunar? ¿Por ventura podré ya restituirle la vida? yo mas bien iré á él: pero él no volverá á mí.
12:24 Et consolatus est David Bethsabee uxorem suam, ingressusque ad eam dormivit cum ea : quæ genuit filium, et vocavit nomen ejus Salomon : et Dominus dilexit eum.
12:24 Y consoló David á Bethsabee su muger, y estuvo, y durmió con ella: la qual engendró un hijo, y le puso por nombre Salomón, y el Señor le amó.
12:25 Misitque in manu Nathan prophetæ, et vocavit nomen ejus, Amabilis Domino, eo quod diligeret eum Dominus.
12:25 Y envió por mano del Propheta Nathán, y llamó su nombre, Amable al Señor, por quanto el Señor le amaba.
12:26 Igitur pugnabat Joab contra Rabbath filiorum Ammon, et expugnabat urbem regiam.
12:26 Y Joáb continuaba combatiendo á Rabbáth de los hijos de Ammón, y estaba para expugnar la ciudad real.
12:27 Misitque Joab nuntios ad David, dicens : Dimicavi adversum Rabbath, et capienda est Urbs aquarum.
12:27 Y envió Joáb mensageros á David, diciendo: He combatido contra Rabbáth, y está para ser tomada la Ciudad de las aguas.
12:28 Nunc igitur congrega reliquam partem populi, et obside civitatem, et cape eam : ne cum a me vastata fuerit urbs, nomini meo ascribatur victoria.
12:28 Junta pues ahora el resto del pueblo, y pon sitio á la ciudad, y tómala: no sea que despues de haber yo destruido la ciudad, se atribuya á mi nombre la victoria.
12:29 Congregavit itaque David omnem populum, et profectus est adversum Rabbath : cumque dimicasset, cepit eam.
12:29 Juntó pues David todo el pueblo, y fué contra Rabbáth: y despues de haberla combatido, la tomó.
12:30 Et tulit diadema regis eorum de capite ejus, pondo auri talentum, habens gemmas pretiosissimas : et impositum est super caput David. Sed et prædam civitatis asportavit multam valde :
12:30 Y quitó la corona de la cabeza de su Rey, que pesaba un talento de oro, y tenia piedras muy preciosas, y fue puesta sobre la cabeza de David. Y llevó tambien de la ciudad muy grandes despojos:
12:31 populum quoque ejus adducens serravit, et circumegit super eos ferrata carpenta : divisitque cultris, et traduxit in typo laterum : sic fecit universis civitatibus filiorum Ammon. Et reversus est David et omnis exercitus in Jerusalem.
12:31 Y trayendo al pueblo de ella lo aserró, é hizo pasar sobre ellos narrias con hierros: y los partió con cuchillos, y los traspasó á semejanza de ladrillos: así lo hizo con todas las ciudades de los hijos de Ammón. Y volvióse David, y todo su exército á Jerusalem.