2:1 His ita gestis, postquam regis Assueri indignatio deferbuerat, recordatus est Vasthi, et quæ fecisset, vel quæ passa esset :
2:1 Pasadas así estas cosas, luego que perdió su hervor la ira del Rey Assuero, acordóse de Vasthi, y de lo que habia hecho, y de lo que habia padecido:
2:2 dixeruntque pueri regis ac ministri ejus : Quærantur regi puellæ virgines ac speciosæ,
2:2 Y dixéron los criados del Rey, y sus Ministros: Búsquense para el Rey muchachas doncellas y hermosas,
2:3 et mittantur qui considerent per universas provincias puellas speciosas et virgines : et adducant eas ad civitatem Susan, et tradant eas in domum feminarum sub manu Egei eunuchi, qui est præpositus et custos mulierum regiarum : et accipiant mundum muliebrem, et cetera ad usus necessaria.
2:3 Y envíense por todas las provincias personas que vean muchachas hermosas, y vírgenes: y las traygan á la ciudad de Susán, y las pongan en la casa de las mugeres en poder del eunucho Egéo, que está encargado de la custodia de las mugeres del Rey: y reciban los atavíos mugeriles, y lo demas que hubieren menester.
2:4 Et quæcumque inter omnes oculis regis placuerit, ipsa regnet pro Vasthi. Placuit sermo regi : et ita, ut suggesserant, jussit fieri.
2:4 Y aquella, que entre todas agradare á los ojos del Rey, esa reyne en lugar de Vasthi. Pareció bien al Rey la proposicion: y mandó que se hiciese, como se lo habian sugerido.
2:5 Erat vir Judæus in Susan civitate, vocabulo Mardochæus filius Jair, filii Semei, filii Cis, de stirpe Jemini,
2:5 Habia un varon Judío en la ciudad de Susán, llamado Mardochéo, hijo de Jaír, hijo de Semei, hijo de Cis, del linage de Jémini,
2:6 qui translatus fuerat de Jerusalem eo tempore quo Jechoniam regem Juda Nabuchodonosor rex Babylonis transtulerat,
2:6 Que habia sido trasladado de Jerusalém en aquel tiempo, en que Nabuchôdonosór Rey de Babylonia habia transportado á Jechonías Rey de Judá,
2:7 qui fuit nutritius filiæ fratris sui Edissæ, quæ altero nomine vocabatur Esther, et utrumque parentem amiserat : pulchra nimis, et decora facie. Mortuisque patre ejus ac matre, Mardochæus sibi eam adoptavit in filiam.
2:7 Este habia criado á Edissa hija de un hermano suyo, la qual por otro nombre se llamaba Esthér, y habia perdido á sus padres: era en extremo hermosa, y de lindo rostro. Y habiendo muerto su padre y su madre, Mardochéo se la adoptó por hija.
2:8 Cumque percrebruisset regis imperium, et juxta mandatum illius multæ pulchræ virgines adducerentur Susan, et Egeo traderentur eunucho, Esther quoque inter ceteras puellas ei tradita est, ut servaretur in numero feminarum.
2:8 Y luego que se extendió la órden del Rey, y conforme á su mandamiento fuesen conducidas á Susán muchas vírgenes hermosas, y puestas en poder del eunucho Egéo; le fué tambien entregada Esthér entre las otras doncellas, para que fuese guardada en el número de las mugeres.
2:9 Quæ placuit ei, et invenit gratiam in conspectu illius. Et præcepit eunucho, ut acceleraret mundum muliebrem, et traderet ei partes suas, et septem puellas speciosissimas de domo regis, et tam ipsam quam pedissequas ejus ornaret atque excoleret.
2:9 Ella le agradó, y halló gracia en sus ojos. Y mandó á un eunucho, que apresurase los atavíos mugeriles, y le diese lo que le pertenecia, y siete doncellas de las de mejor parecer de la casa del Rey, y que atendiese al adorno y buen trato, así de ella como de sus criadas.
2:10 Quæ noluit indicare ei populum et patriam suam : Mardochæus enim præceperat ei, ut de hac re omnino reticeret :
2:10 Ella no quiso descubrirle su pueblo ni patria: porque Mardochéo le habia mandado, que no declarase nada de esto:
2:11 qui deambulabat quotidie ante vestibulum domus, in qua electæ virgines servabantur, curam agens salutis Esther, et scire volens quid ei accideret.
2:11 El qual cada dia se paseaba delante del patio de la casa, en donde eran guardadas las vírgenes escogidas, cuidadoso de la salud de Esthér, y deseando saber lo que le sucederia.
2:12 Cum autem venisset tempus singularum per ordinem puellarum ut intrarent ad regem, expletis omnibus quæ ad cultum muliebrem pertinebant, mensis duodecimus vertebatur : ita dumtaxat, ut sex mensibus oleo ungerentur myrrhino, et aliis sex quibusdam pigmentis et aromatibus uterentur.
2:12 Y quando llegó el tiempo, en que cada una de las doncellas por su órden debia ser presentada al Rey, concluidas todas las cosas, que correspondian á su adorno mugeril, iba ya corriendo el mes duodécimo: por quanto por seis meses se ungian con óleo de myrrha, y por otros seis usaban de ciertos afeytes y aromas.
2:13 Ingredientesque ad regem, quidquid postulassent ad ornatum pertinens, accipiebant : et ut eis placuerat, compositæ de triclinio feminarum ad regis cubiculum transibant.
2:13 Y quando habian de entrar al Rey, les daban todo quanto pedian conveniente á su adorno; y ataviándose á su gusto, desde la habitacion de las mugeres pasaban á la cámara del Rey.
2:14 Et quæ intraverat vespere, egrediebatur mane, atque inde in secundas ædes deducebatur, quæ sub manu Susagazi eunuchi erant, qui concubinis regis præsidebat : nec habebat potestatem ad regem ultra redeundi, nisi voluisset rex, et eam venire jussisset ex nomine.
2:14 Y la que habia entrado por la tarde, salia por la mañana, y de allí era conducida á otra segunda habitacion, que estaba al cuidado del eunucho Susagazi, que tenia el gobierno de las concubinas del Rey: y no podia volver mas al Rey, si el Rey no la deseaba, y por su nombre la mandaba venir.
2:15 Evoluto autem tempore per ordinem, instabat dies quo Esther filia Abihail fratris Mardochæi, quam sibi adoptaverat in filiam, deberet intrare ad regem. Quæ non quæsivit muliebrem cultum, sed quæcumque voluit Egeus eunuchus custos virginum, hæc ei ad ornatum dedit. Erat enim formosa valde, et incredibili pulchritudine : omnium oculis gratiosa et amabilis videbatur.
2:15 Pasado pues un cierto tiempo, estaba ya cercano el dia, en que debia entrar al Rey Esthér hija de Abihaíl hermano de Mardochéo, que se la habia adoptado por hija. La qual no pidió adorno mugeril, sino que el eunucho Egéo, que tenia á su cuidado las doncellas, le dió lo que él quiso para que se adornase. Porque era hermosa en extremo, y de increible belleza, y parecia á los ojos de todos graciosa y amable.
2:16 Ducta est itaque ad cubiculum regis Assueri mense decimo, qui vocatur Tebeth, septimo anno regni ejus.
2:16 Fué pues conducida á la cámara del Rey Assuero el mes décimo, llamado Tebéth, el año séptimo de su reynado.
2:17 Et adamavit eam rex plus quam omnes mulieres, habuitque gratiam et misericordiam coram eo super omnes mulieres : et posuit diadema regni in capite ejus, fecitque eam regnare in loco Vasthi.
2:17 Y el Rey la amó mas que á todas las otras mugeres, y halló gracia y favor delante de él mas que todas las mugeres, y puso sobre su cabeza la corona Real, y la hizo Reyna en lugar de Vasthi.
2:18 Et jussit convivium præparari permagnificum cunctis principibus et servis suis pro conjunctione et nuptiis Esther. Et dedit requiem universis provinciis, ac dona largitus est juxta magnificentiam principalem.
2:18 Y mandó que se aparejase un convite muy magnífico para todos los Grandes, y para sus criados, con motivo del matrimonio, y de las bodas de Esthér. Y concedió alivio á todas las provincias, é hizo donativos con magnificencia propia de un Príncipe.
2:19 Cumque secundo quærerentur virgines et congregarentur, Mardochæus manebat ad januam regis :
2:19 Y miéntras que la segunda vez se buscaban vírgenes, y se juntaban en un lugar, Mardochéo se estaba á la puerta del Rey:
2:20 necdum prodiderat Esther patriam et populum suum, juxta mandatum ejus. Quidquid enim ille præcipiebat, observabat Esther : et ita cuncta faciebat ut eo tempore solita erat, quo eam parvulam nutriebat.
2:20 Esthér, conforme á su mandamiento, no habia todavía descubierto su patria, ni su pueblo. Porque Esthér observaba puntualmente quanto él le mandaba: y todo lo hacia del mismo modo que acostumbraba hacerlo, quando siendo pequeñita la criaba.
2:21 Eo igitur tempore, quo Mardochæus ad regis januam morabatur, irati sunt Bagathan et Thares duo eunuchi regis, qui janitores erant, et in primo palatii limine præsidebant : volueruntque insurgere in regem, et occidere eum.
2:21 En aquel tiempo pues, en que Mardochéo estaba á la puerta del Rey, se enojáron Bagathán y Tharés dos eunuchos del Rey, que eran porteros, y presidian en la primera entrada del Palacio: é intentáron levantarse contra el Rey, y matarlo.
2:22 Quod Mardochæum non latuit, statimque nuntiavit reginæ Esther : et illa regi ex nomine Mardochæi, qui ad se rem detulerat.
2:22 Lo qual no se ocultó á Mardochéo, é inmediatamente dió de ello parte á la Reyna Esthér: y ella al Rey, en nombre de Mardochéo, que le habia dado aviso del suceso.
2:23 Quæsitum est, et inventum : et appensus est uterque eorum in patibulo. Mandatumque est historiis, et annalibus traditum coram rege.
2:23 Se hizo de ello informacion, y se averiguó: y ambos á dos fuéron colgados en un patíbulo. Y fué registrado en las historias, y puesto en los anales delante del Rey.