4:1 et adsumpsit Gorgias quinque milia virorum et mille equites electos et moverunt castra nocte

4:2 ut adplicarent ad castra Iudaeorum et percuterent eos subito et filii qui erant ex arce erant illi duces

4:2 Ma Gorgia prese seco cinque mila fonti e mille cavalli scelti, e si mosse di notte tempo,. Per avvicinarsi al campo de' Giudei, e assalirgli all'improvviso: e quelli della fortezza gli facevano da guide.

4:3 et audivit Iudas et surrexit ipse et potentes percutere virtutem exercituum regis quae erat in Ammaum

4:4 adhuc enim dispersus erat exercitus a castris

4:5 et venit Gorgias in castra Iudae noctu et neminem invenit et quaerebant eos in montibus quoniam dixit fugiunt hii a nobis

4:6 et cum dies factus esset apparuit Iudas in campo cum tribus milibus virorum tantum quia tegumenta et gladios non habebant

4:6 E Gorgia giunse di notte agli alloggiamenti di Giuda, e non vi trovò anima, egli andava cercando per la montagna, dicendo. Costoro ci fuggono. Ma fattosi giorno comparve Giuda nella pianura con soli tre mila fanti, che non aveano scudo, ne spada:

4:7 et viderunt castra gentium valida et loricatos et equitatus in circuitu eorum et hii docti proelium

4:8 et ait Iudas viris qui secum erant ne timueritis multitudinem eorum et impetum eorum ne formidetis

4:9 mementote qualiter salvi facti sunt patres nostri in mari Rubro cum sequeretur eos Pharao cum exercitu

4:10 et nunc clamemus in caelum et miserebitur nostri et testamenti patrum nostrorum et conteret exercitum istum ante faciem nostram hodie

4:11 et scient omnes gentes quia est qui redimat et liberet Israhel

4:12 et levaverunt alienigenae oculos suos et viderunt eos venientes ex adverso

4:13 et exierunt de castris in proelium et tuba cecinerunt hii qui fuerant cum Iuda

4:14 et congressi sunt et contritae sunt gentes et fugerunt in campum

4:15 novissimi autem ceciderunt gladio et persecuti sunt eos usque Gesoron et usque in campos Idumeae et Azoti et Iamniae et ceciderunt ex illis ad tria milia virorum

4:16 et reversus est Iudas et exercitus eius sequens eum

4:17 et dixit ad populum non concupiscatis spolia quia bellum contra nos est

4:18 et Gorgias et exercitus eius in monte prope nos sed state contra inimicos nostros et expugnate eos et post hoc sumetis spolia

4:19 et adhuc loquente Iuda haec apparuit pars quaedam prospiciens de monte

4:20 et vidit quod in fugam conversi sunt et succensa sunt castra fumus enim qui videbatur declarabat quod factum est

4:21 quibus illi conspectis timuerunt valde aspicientes simul et Iudam et exercitum in campo paratum ad proelium

4:22 et fugerunt omnes in campo alienigenarum

4:23 et Iudas reversus est ad spolia castrorum et acceperunt aurum multum et argentum et hyacinthum et purpuram marinam et opes magnas

4:23 E tutti fuggirono alle campagne degli stranieri:. E Giuda tornò a spogliare il campo, dove messero insieme molto oro e argento e giacinto e porpora di mare e grandi ricchezze.

4:24 et conversi hymnum canebant et benedicebant in caelum quoniam bonum est quoniam in saeculum misericordia eius

4:25 et facta est salus magna in Israhel in illa die

4:26 quicumque autem alienigenarum evaserunt venerunt et nuntiaverunt Lysiae universa quae acciderant

4:27 quibus auditis ille consternatus est animo deficiebat quod non qualia voluit talia contigerunt in Israhel et qualia mandavit rex

4:28 et sequenti anno congregavit electorum virorum sexaginta milia et equitum quinque milia ut debellaret eos

4:29 et venerunt in Iudaeam et castra posuerunt in Bethoron et occurrit illis Iudas cum decem milibus viris

4:30 et viderunt exercitum fortem et oravit et dixit benedictus es salvator Israhel qui contrivisti impetum potentis in manu servi tui David et tradidisti castra alienigenarum in manus Ionathae filii Saul et armigeri eius

4:31 conclude exercitum istum in manu populi tui Israhel et confundantur in exercitu suo et equitibus

4:32 da illis formidinem et tabefac audaciam virtutis eorum et commoveantur contritione sua

4:33 deice eos gladio diligentium te et conlaudent te omnes qui noverunt nomen tuum in hymnis

4:34 et commiserunt et ceciderunt de exercitu Lysiae quinque milia virorum

4:35 videns autem Lysias suorum fugam et Iudaeorum audaciam et quod parati sunt aut vivere aut mori fortiter abiit Antiochiam et elegit milites ut multiplicatus rursus veniret in Iudaeam

4:36 dixit autem Iudas et fratres eius ecce contriti sunt inimici nostri ascendamus nunc mundare sancta et renovare

4:37 et congregatus est omnis exercitus et ascenderunt in montem Sion

4:38 et viderunt sanctificationem desertam et altare profanatum et portas exustas et in atriis virgulta nata sicut in saltu vel montibus et pastoforia diruta

4:38 E raunata tutto l'esercito, salirono al monte di Sion. E videro deserto il luogo santo, profanato l'altare, e bruciate le porte, e nei cortili spuntare i virgulti come in un bosco, o sopra un monte, e rovinati gli appartamenti.

4:39 sciderunt vestimenta sua et planxerunt planctu magno et inposuerunt cinerem

4:40 et ceciderunt in faciem super terram et exclamaverunt tubis signorum et clamaverunt in caelum

4:41 tunc ordinavit Iudas viros ut pugnarent adversus eos qui erant in arce donec emundarent sancta

4:42 et elegit sacerdotes sine macula voluntatem habentes in lege Dei

4:43 et mundaverunt sancta et tulerunt lapides contaminationis in locum inmundum

4:44 et cogitavit de altare holocaustorum quod profanatum erat quid de eo faceret

4:45 et incidit illi consilium bonum ut destrueret illud ne forte esset illis in obprobrium quia contaminaverunt illud gentes et demoliti sunt illud

4:46 et reposuerunt lapides in monte domus in loco apto quoadusque veniret propheta et responderet de eis

4:46 E presero il partito migliore di distruggerlo, perché non fosse per essi di scorno, avendolo contaminato le genti; e lo demolirono. E ne riposero le pietre sul monte del tempio in luogo conveniente, per sino a tante che venisse un profeta, e decidesse quel che se n' avesse da fare.

4:47 et acceperunt lapides integros secundum legem et aedificaverunt altare novum secundum illud quod fuit prius

4:47 E presero delle pietre intiere secondo la legge, ed eressero un altare nuovo simile a quel di prima:

4:48 et aedificaverunt sancta et quae intra domum intrinsecus et aedem et atria sanctificaverunt

4:48 E riedificarono il Santuario, e quel che era nell'interior della casa, e santificarono la casa e l'atrio.

4:49 et fecerunt vasa sancta nova et intulerunt candelabrum et altare incensorum et mensam in templum

4:50 et incensum posuerunt super altare et accenderunt lucernas quae super candelabrum erant et lucebant in templo

4:51 et posuerunt super mensam panes et adpenderunt vela et consummaverunt omnia opera quae fecerunt

4:52 et ante matutinum surrexerunt quinta et vicesima mensis noni hic mensis casleu centesimi quadragesimi octavi anni

4:52 E posero i pani sopra la mensa, e attaccarono i veli, e ridussero a perfezione tutta l'opera incominciata. E prima del far del giorno si alzarono ai venticinque del nono mese (vale a dire del mese Casleu) dell'anno cento quarant'otto:

4:53 et obtulerunt sacrificium secundum legem super altare holocaustorum novum quod fecerunt

4:54 secundum tempus et secundum diem in qua contaminaverunt illud gentes in ipsa renovatum est in canticis et citharis et cinyris et cymbalis

4:55 et cecidit omnis populus et adoraverunt et benedixerunt in caelum ei qui prosperavit eis

4:56 et fecerunt dedicationem altaris diebus octo et obtulerunt holocausta cum laetitia et salutaria laudis

4:57 et ornaverunt faciem templi coronis aureis et scutulis et dedicaverunt portas et pastoforia et inposuerunt eis ianuas

4:58 et facta est laetitia in populo magna valde et aversum est obprobrium gentium

4:59 et statuit Iudas et fratres eius et universa ecclesia Israhel ut agatur dies dedicationis altaris in temporibus suis ab anno in annum per dies octo a quinta et vicesima mensis casleu cum laetitia et gaudio

4:59 E stragrande fu l'allegrezza del popolo, e scossero da se l'obbrobrio delle nazioni. E Giuda e i suoi fratelli e tutta la Chiesa d'Israele ordinò, che si celebrasse il giorno della consacrazione dell'altare nel tempo fisso, di anno in anno per otto giorni (che principiano dal di venticinque del mese di Casleu) con festa e gaudio.

4:60 et aedificaverunt in tempore illo montem Sion et per circuitum muros altos et turres firmas nequando venirent gentes et conculcarent eam sicut antea fecerunt

4:60 In quel tempo ancora fortificarono il monte di sion, e fecer all'intorno muraglia alte, e forti torri, affinché non venissero le genti a conculcarlo, come avean fatto prima.

4:61 et conlocavit illic exercitum ut servarent eam et munivit eam ad custodiendam Bethsuram ut haberet populus munitionem contra faciem Idumeae

4:61 E vi pose un corpo di soldati di guardia, e le fortificò per sicurezza di Bethsura, affinché il popolo avesse questo luogo forte in faccia all'Idumea.