4:1 Et iterum cœpit docere ad mare : et congregata est ad eum turba multa, ita ut navim ascendens sederet in mari, et omnis turba circa mare super terram erat :
4:1 E cominciò di nuovo a insegnare vicino al mare: e si raunò intorno a lui moltitudine di gente; dimodoché montato in una barca sedeva sul mare: e tutta quanta la turba stava in terra lungo la marina:
4:2 et docebat eos in parabolis multa, et dicebat illis in doctrina sua :
4:2 E insegnava loro molte cose per via di parabole, e diceva loro secondo la sua maniera d'insegnare:
4:3 Audite : ecce exiit seminans ad seminandum.
4:3 Ponete mente: Ecco che il seminatore andò a seminare.
4:4 Et dum seminat, aliud cecidit circa viam, et venerunt volucres cæli, et comederunt illud.
4:4 E mentre seminava, parte (del seme) cadde lungo la strada, e venner gli uccelli dell'aria, e lo mangiarono.
4:5 Aliud vero cecidit super petrosa, ubi non habuit terram multam : et statim exortum est, quoniam non habebat altitudinem terræ :
4:5 Un'altra parte cascò in luogo sassoso, dove non trovò molta terra: e subito nacque, perché non aveva terren profondo:
4:6 et quando exortus est sol, exæstuavit : et eo quod non habebat radicem, exaruit.
4:6 Ma levatosi il sole, fu arso dal calore: e, perché non aveva barbicato, seccò.
4:7 Et aliud cecidit in spinas : et ascenderunt spinæ, et suffocaverunt illud, et fructum non dedit.
4:7 Un'altra parte cadde tra le spine, e cresciute le spine lo soffogarono, e non recò frutto.
4:8 Et aliud cecidit in terram bonam : et dabat fructum ascendentem et crescentem, et afferebat unum triginta, unum sexaginta, et unum centum.
4:8 Altra cadde in buon terreno: e dette frutto, che venne su rigoglioso, e rese dove trenta per uno, dove sessanta, e dove cento.
4:9 Et dicebat : Qui habet aures audiendi, audiat.
4:9 E diceva loro: Chi ha orecchie da intendere, intenda.
4:10 Et cum esset singularis, interrogaverunt eum hi qui cum eo erant duodecim, parabolam.
4:10 Ma quando egli fu solo, i dodici, che eran con lui, lo interrogarono sopra la parabola.
4:11 Et dicebat eis : Vobis datum est nosse mysterium regni Dei : illis autem, qui foris sunt, in parabolis omnia fiunt :
4:11 Ed egli diceva loro: A voi è dato d'intendere il mistero del regno di Dio; ma per quelli, che sono fuora, tutto si fa per via di parabole:
4:12 ut videntes videant, et non videant : et audientes audiant, et non intelligant : nequando convertantur, et dimittantur eis peccata.
4:12 Affinchè vedendo veggano, e non reggano: e udendo odano, e non intendano: perché non si convertano una volta, e sian loro rimessi i peccati.
4:13 Et ait illis : Nescitis parabolam hanc ? Et quomodo omnes parabolas cognoscetis ?
4:13 E disse loro: Non intendete questa parabola? e come intenderete tutte (le altre) parabole?
4:14 Qui seminat, verbum seminat.
4:14 Il seminatore è colui, che semina la parola.
4:15 Hi autem sunt, qui circa viam, ubi seminatur verbum, et cum audierint, confestim venit Satanas, et aufert verbum, quod seminatum est in cordibus eorum.
4:15 Quelli, che la semenza ricevono tango la strada, sono coloro, ne' quali viene seminata la parola: ma udita che l'hanno, vien tosto Satana, e porta via la parola seminata ne' loro cuori.
4:16 Et hi sunt similiter, qui super petrosa seminantur : qui cum audierint verbum, statim cum gaudio accipiunt illud :
4:16 Slmilmente quelli, che han ricevuto il seme in luoghi sassosi, sono coloro, che, udita la parola, subito l'abbracciano con allegrezza:
4:17 et non habent radicem in se, sed temporales sunt : deinde orta tribulatione et persecutione propter verbum, confestim scandalizantur.
4:17 E non hanno in se radice; ma son di corta durata: e venata poi la tribolazione, e la persecuzione a motivo della parola, restano subito scandalizzati.
4:18 Et alii sunt qui in spinas seminantur : hi sunt qui verbum audiunt,
4:18 Quelli, che ricevono il seme tra le spine, sono coloro, i qaali ascoltano la parola:
4:19 et ærumnæ sæculi, et deceptio divitiarum, et circa reliqua concupiscentiæ introëuntes suffocant verbum, et sine fructu efficitur.
4:19 Ma le sollecitudini del secolo, e le ingannevoli ricchezze, e gli altri disordinati affetti sopravvenendo soffocano la parola; ed ella rimane infruttuosa.
4:20 Et hi sunt qui super terram bonam seminati sunt, qui audiunt verbum, et suscipiunt, et fructificant, unum triginta, unum sexaginta, et unum centum.
4:20 Ma quelli, che il seme ricevono in buon terreno, sono coloro, i quali la parola ascoltano, e l'abbracciano, e portano frutto, chi il trenta, chi il sessanta e chi il cento per uno.
4:21 Et dicebat illis : Numquid venit lucerna ut sub modio ponatur, aut sub lecto ? nonne ut super candelabrum ponatur ?
4:21 E diceva loro: Forse che vien fuori la lucerna per essere messa sotto del moggio, o sotto al letto? non vien ella per esser posta sul candeliere?
4:22 Non est enim aliquid absconditum, quod non manifestetur : nec factum est occultum, sed ut in palam veniat.
4:22 Imperocché non è cosa nascosta, che non abbia a manifestarsi: né che sia fatta per istare occulta, ma per uscire alla luce.
4:23 Si quis habet aures audiendi, audiat.
4:23 Chi ha orecchie da intendere, intenda.
4:24 Et dicebat illis : Videte quid audiatis. In qua mensura mensi fueritis, remetietur vobis, et adjicietur vobis.
4:24 E diceva loro: Badate a quello, che udite. Con quella misura, colla quale avrete misurato, sarà rimisurato a voi, e con giunta.
4:25 Qui enim habet, dabitur illi : et qui non habet, etiam quod habet auferetur ab eo.
4:25 Imperocché a colui, che ha sarà dato; ma a chi non ha, sarà tolto anche quello, che ha.
4:26 Et dicebat : Sic est regnum Dei, quemadmodum si homo jaciat sementem in terram,
4:26 Diceva ancora: Il regno di Dio è, come se uno getta il seme sopra la terra.
4:27 et dormiat, et exsurgat nocte et die, et semen germinet, et increscat dum nescit ille.
4:27 E dorme, e si alza notte, e di: e il seme barbica, e cresce, mentr'ei noi sa,
4:28 Ultro enim terra fructificat, primum herbam, deinde spicam, deinde plenum frumentum in spica.
4:28 Imperocché la terra da se stessa produce prima l'erba, poi la spiga, indi nella spiga il pieno frumento.
4:29 Et cum produxerit fructus, statim mittit falcem, quoniam adest messis.
4:29 E formato che sia il frutto, tosto vi si mette la falce, perché è tempo di messe.
4:30 Et dicebat : Cui assimilabimus regnum Dei ? aut cui parabolæ comparabimus illud ?
4:30 E diceva ancora: A qual cosa assomiglieremo noi il regno di Dio? o con qual parabola lo figureremo?
4:31 Sicut granum sinapis, quod cum seminatum fuerit in terra, minus est omnibus seminibus, quæ sunt in terra :
4:31 Egli è come un granello di senapa, il quale, quando si semina in terra, è il minimo di tutti i semi, che sono al mondo.
4:32 et cum seminatum fuerit, ascendit, et fit majus omnibus oleribus, et facit ramos magnos, ita ut possint sub umbra ejus aves cæli habitare.
4:32 Ma seminato che è, si innalza, e diventa maggiore di tutti i legami, e fa gran rami; dimodoché gli uccelli dell'aria all'ombra di lui possono allargare.
4:33 Et talibus multis parabolis loquebatur eis verbum, prout poterant audire :
4:33 E spiegava loro la parola con molte di queste parabole, secondo che potevano udire:
4:34 sine parabola autem non loquebatur eis : seorsum autem discipulis suis disserebat omnia.
4:34 E non parlava a loro senza parabole; ma a solo a solo il tutto sponeva a' suoi discepoli.
4:35 Et ait illis in illa die, cum sero esset factum : Transeamus contra.
4:35 E lo stesso giorno, venuta la sera, disse loro: Passiamo all'altra riva.
4:36 Et dimittentes turbam, assumunt eum ita ut erat in navi : et aliæ naves erant cum illo.
4:36 E licenziato il popolo, lo menarono, come stava nella barca: e altre barche ancora erano con esso.
4:37 Et facta est procella magna venti, et fluctus mittebat in navim, ita ut impleretur navis.
4:37 E si levò gran bufera, la quale gettava le onde nella barca; dimodocè la barca si empiva.
4:38 Et erat ipse in puppi super cervical dormiens : et excitant eum, et dicunt illi : Magister, non ad te pertinet, quia perimus ?
4:38 Ed egli se ne stava in poppa addormentato sopra un guanciate: e svegliano, e gli dicono: Maestro, a te cale, che noi andiamo in perdizione?
4:39 Et exsurgens comminatus est vento, et dixit mari : Tace, obmutesce. Et cessavit ventus : et facta est tranquillitas magna.
4:39 Ed egli alzatosi, sgridò il vento e disse al mare: Chetati, sta' zitto. E cessò il vento, e si fé' gran bonaccia.
4:40 Et ait illis : Quid timidi estis ? necdum habetis fidem ? et timuerunt timore magno, et dicebant ad alterutrum : Quis, putas, est iste, quia et ventus et mare obediunt ei ?
4:40 Ed egli disse loro: Perché temete? non avete pur ancò fede? Ed essi furono ripieni di timor grande, e dicevano l'uno all'altro: Chi è mai costui, cui e il vento, e il mare prestano ubbidienza?