20:1 Quam bonum est arguere, quam irasci, et confitentem in oratione non prohibere !
20:1 Quanto è meglio il riprendere, e non proibir di parlare a chi con fessa (la colpa), che il nudrir l'ira!
20:2 Concupiscentia spadonis devirginabit juvenculam :
20:2 Un impudico eunuco disonora una verginella:
20:3 sic qui facit per vim judicium iniquum.
20:3 Cosi taluno iniquamente viola la giustizia.
20:4 Quam bonum est correptum manifestare pœnitentiam ! sic enim effugies voluntarium peccatum.
20:4 Quanto buona cosa ell' è nella correzione dimostrar pentimento! perocchè così tu fuggirai il peccato volontario.
20:5 Est tacens qui invenitur sapiens : et est odibilis qui procax est ad loquendum.
20:5 V'ha chi saggio dimostrasi col tacere: ed havvi chi è odioso per la intemperanza del parlare.
20:6 Est tacens non habens sensum loquelæ : et est tacens sciens tempus aptum.
20:6 Uno si tace, perché non ha senno per parlare; e uno si tace, perché sa qual'è il tempo approposito.
20:7 Homo sapiens tacebit usque ad tempus : lascivus autem et imprudens non servabunt tempus.
20:7 L'uomo saggio tacerà fino a un dato tempo; ma l'uomo vano, e l'imprudente non badano al tempo.
20:8 Qui multis utitur verbis lædet animam suam : et qui potestatem sibi sumit injuste, odietur.
20:8 Chi molto parla, farà danno all'anima propria, e chi si arroga ingiusto potere, sarà odiato.
20:9 Est processio in malis viro indisciplinato, et est inventio in detrimentum.
20:9 La prosperità è un male per l'uomo scorretto: e i tesori trovati gli diveutan dannosi.
20:10 Est datum quod non est utile, et est datum cujus retributio duplex.
20:10 Tal dono v'ha, che è inutile; e ve n'ha tale, che ha doppia mercede.
20:11 Est propter gloriam minoratio, et est qui ab humilitate levabit caput.
20:11 Taluno nell'esaltazione trova l'abbassamento; e a un altro l'umiliazione giova per innalzarsi.
20:12 Est qui multa redimat modico pretio, et restituens ea in septuplum.
20:12 Taluno compera molte cose a vii prezzo; ma poi gli tocca a pagarne il settuplo.
20:13 Sapiens in verbis seipsum amabilem facit : gratiæ autem fatuorum effundentur.
20:13 Il saggio si rende amabile con sue parole, ma le grazie degli stolti sono gettate.
20:14 Datus insipientis non erit utilis tibi : oculi enim illius septemplices sunt.
20:14 Il dono dello stolte non sarà utile a te; perocché egli ha sette occhi:
20:15 Exigua dabit, et multa improperabit : et apertio oris illius inflammatio est.
20:15 Ei darà poco, e molti farà rimproveri, e aperta la bocca, getterà fuoco.
20:16 Hodie fœneratur quis, et cras expetit : odibilis est homo hujusmodi.
20:16 Egli è uno, che oggi da in prestito, e ridimanda domane: un tal uomo è odioso.
20:17 Fatuo non erit amicus, et non erit gratia bonis illius :
20:17 Lo stolto non avrà un amico, e i suoi doni non saranno graditi:
20:18 qui enim edunt panem illius, falsæ linguæ sunt. Quoties et quanti irridebunt eum !
20:18 Conciossiachè quelli, che mangiano il pane di lui sono falsi di lingua: e quanti, e quanto spesso si burleranno di lui?
20:19 neque enim quod habendum erat directo sensu distribuit ; similiter et quod non erat habendum.
20:19 Perché egli senza giudizio dona o quello, che dovea serbare, e quello ancora, che non doveva serbare.
20:20 Lapsus falsæ linguæ quasi qui in pavimento cadens : sic casus malorum festinanter veniet.
20:20 Le cadute della lingua fallace, sono come di chi cade dal tetto; così repentina sarà la caduta dei cattivi.
20:21 Homo acharis quasi fabula vana, in ore indisciplinatorum assidua erit.
20:21 L'uomo sgraziato è come una favola senza sugo di quelle, che van sempre per le bocche di gente mal allevata.
20:22 Ex ore fatui reprobabitur parabola : non enim dicit illam in tempore suo.
20:22 La parabola non ha grazia in bocca dello stolto, perché egli la dice fuori di tempo.
20:23 Est qui vetatur peccare præ inopia, et in requie sua stimulabitur.
20:23 V'ha chi non pecca, perché non ne ha il modo, e si cruccia di stare nell'inazione.
20:24 Est qui perdet animam suam præ confusione, et ab imprudenti persona perdet eam : personæ autem acceptione perdet se.
20:24 V'ha chi manda in rovina l'anima propria per uman rispetto, e la rovina in grazia di un imprudente, e per riguardo ad un tal uomo si perde.
20:25 Est qui præ confusione promittit amico, et lucratus est eum inimicum gratis.
20:25 V'ha chi per uman rispetto promette all'amico, e il guadagno, che ne ha, è di farselo gratuitamente nimico.
20:26 Opprobrium nequam in homine mendacium : et in ore indisciplinatorum assidue erit.
20:26 Pessimo vitupero dell'uomo ella è la bugia, ma questa sta di continuo nella bocca dei male allevati.
20:27 Potior fur quam assiduitas viri mendacis : perditionem autem ambo hæreditabunt.
20:27 E men cattivo il ladro, che il mentitore perpetuo: tua e l'uno, e l'altro avranno in retaggio la perdizione.
20:28 Mores hominum mendacium sine honore, et confusio illorum cum ipsis sine intermissione.
20:28 I costumi de' mentitori sono disonorati, e si sta sempre con essi la loro ignominia.
20:29 Sapiens in verbis producet seipsum, et homo prudens placebit magnatis.
20:29 Il saggio col suo parlare si accredita, e l'uom prudente sarà accetto ai magnati.
20:30 Qui operatur terram suam inaltabit acervum frugum, et qui operatur justitiam, ipse exaltabitur : qui vero placet magnatis effugiet iniquitatem.
20:30 Chi coltiva la sua terra, farà più alto cumulo di grasce: e chi fa opere di giustizia sarà esaltato; e chi è accetto ai magnati, fuggirà l'iniquità.
20:31 Xenia et dona excæcant oculos judicum, et quasi mutus, in ore avertit correptiones eorum.
20:31 I regali, è i donativi accecano gli animi de' giudici, e rattengono le loro riprensioni, facendoli come mutoli.
20:32 Sapientia absconsa, et thesaurus invisus, quæ utilitas in utrisque ?
20:32 La sapienza, che si tiene occulta, e il tesoro, che non si vede, a che giovano l'una, e l'altro?
20:33 Melior est qui celat insipientiam suam, quam homo qui abscondit sapientiam suam.
20:33 E più da stimarsi chi nasconde la sua stoltezza, che chi tiene occulto il suo sapere.